Polityka i społeczeństwo
Rząd, wybory, prawa obywateli i zasady życia zbiorowego.
Dodaj do mojej biblioteki
Zarejestruj się za darmo, aby zapisać ten zestaw i śledzić postępy
71 słów
Definicje w języku: Polski- 1electoratenounformalneutral
elektorat
Zbiorcze określenie wszystkich osób uprawnionych do głosowania w wyborach.
The party has clearly lost touch with its core electorate.
Partia wyraźnie straciła kontakt ze swoim twardym elektoratem.
- 2incumbentnounformalneutral
urzędujący polityk
Osoba aktualnie sprawująca urząd lub stanowisko, zwłaszcza gdy ubiega się o reelekcję.
The incumbent has a clear advantage in name recognition.
Urzędujący polityk ma wyraźną przewagę pod względem rozpoznawalności.
- 3coalitionnounneutral
koalicja
Rząd lub sojusz utworzony przez dwie albo więcej współpracujących ze sobą partii.
No single party won a majority, so they formed a coalition.
Żadna partia nie zdobyła większości, więc utworzono koalicję.
- 4mandatenounformalneutral
mandat (upoważnienie od wyborców)
Upoważnienie do rządzenia udzielone przez wyborców albo polecenie realizacji określonej polityki.
They claim a clear mandate for radical reform.
Twierdzą, że mają wyraźny mandat do radykalnych reform.
- 5bipartisanadjectiveformalneutral
ponadpartyjny, dwupartyjny
Oparty na współpracy lub porozumieniu dwóch przeciwnych partii politycznych.
The bill passed with rare bipartisan support.
Ustawa przeszła przy rzadkim ponadpartyjnym poparciu.
- 6suffragenounformal
prawo wyborcze
Prawo do głosowania w wyborach politycznych, zwłaszcza jako zdobycz historyczna.
Universal suffrage was only achieved after decades of struggle.
Powszechne prawo wyborcze wywalczono dopiero po dziesięcioleciach walki.
- 7voter turnoutexpressionneutral
frekwencja wyborcza
Odsetek uprawnionych do głosowania, którzy faktycznie oddali głos w wyborach.
Voter turnout was the lowest in living memory.
Frekwencja wyborcza była najniższa od dziesięcioleci.
- 8landslidenounneutral
miażdżące zwycięstwo
Przytłaczające zwycięstwo wyborcze osiągnięte ogromną przewagą.
The party swept to power in a landslide.
Partia doszła do władzy, odnosząc miażdżące zwycięstwo.
- 9filibusternountechnicalneutral
obstrukcja parlamentarna
Przewlekłe przemówienie lub inna taktyka służąca opóźnieniu albo zablokowaniu decyzji ustawodawczej.
Senators used a filibuster to stall the vote for hours.
Senatorowie zastosowali obstrukcję parlamentarną, by godzinami blokować głosowanie.
- 10gerrymanderingnountechnicalpejorative
manipulowanie granicami okręgów wyborczych
Manipulowanie granicami okręgów wyborczych tak, by sprzyjały jednej partii.
Critics accused the state of blatant gerrymandering.
Krytycy oskarżyli władze stanu o jawne manipulowanie granicami okręgów wyborczych.
- 11demagoguenounformalpejorative
demagog
Przywódca zdobywający władzę przez granie na emocjach i uprzedzeniach tłumu.
History is littered with demagogues who exploited people's fears.
Historia jest pełna demagogów, którzy wykorzystywali ludzkie lęki.
- 12patriotismnounneutral
patriotyzm
Miłość do ojczyzny i przywiązanie do niej, zwykle o pozytywnym wydźwięku.
He spoke movingly about duty and patriotism.
Wzruszająco mówił o obowiązku i patriotyzmie.
- 13sovereigntynounformal
suwerenność
Najwyższa władza państwa do rządzenia sobą bez ingerencji z zewnątrz.
The treaty was seen as a threat to national sovereignty.
Traktat postrzegano jako zagrożenie dla suwerenności narodowej.
- 14autonomynounformal
autonomia
Prawo regionu lub grupy do samodzielnego decydowania w pewnym zakresie o swoich sprawach.
The region was granted greater autonomy after years of protest.
Po latach protestów region otrzymał szerszą autonomię.
- 15devolutionnounformaltechnical
decentralizacja władzy
Przekazanie kompetencji z rządu centralnego organom regionalnym lub lokalnym.
Devolution gave Scotland its own parliament.
Decentralizacja dała Szkocji własny parlament.
- 16accountabilitynounformalneutral
rozliczalność, odpowiedzialność za decyzje
Obowiązek osób sprawujących władzę do tłumaczenia się ze swoich działań i decyzji.
Voters are demanding greater accountability from their leaders.
Wyborcy domagają się od przywódców większej odpowiedzialności.
- 17transparencynounformalneutral
przejrzystość, jawność
Otwartość władzy, dzięki której decyzje i działania można poddać kontroli.
The new rules are meant to improve transparency in public spending.
Nowe zasady mają poprawić przejrzystość wydatków publicznych.
- 18bureaucracynounneutral
biurokracja
Rozbudowany system administracji z wieloma urzędnikami i procedurami.
The reforms were buried under layers of bureaucracy.
Reformy utonęły pod warstwami biurokracji.
- 19red tapeidiominformal
urzędnicza mitręga, papierologia
Nadmierne, frustrujące przepisy urzędowe i formalności, które wszystko spowalniają.
Small businesses are drowning in red tape.
Małe firmy toną w urzędniczej mitrędze.
- 20civil servantexpressionneutral
urzędnik państwowy
Zawodowy pracownik urzędu państwowego, a nie polityk z wyboru.
Senior civil servants advise ministers on policy.
Wysocy urzędnicy państwowi doradzają ministrom w sprawach polityki.
- 21civil societyexpressionformal
społeczeństwo obywatelskie
Sfera organizacji obywatelskich, fundacji i NGO-sów niezależnych od państwa.
A strong civil society is essential to a healthy democracy.
Silne społeczeństwo obywatelskie jest niezbędne dla zdrowej demokracji.
- 22cabinetnounneutral
rada ministrów, gabinet
Grono najważniejszych ministrów tworzące organ wykonawczy, który wyznacza politykę.
The proposal was discussed at this morning's cabinet meeting.
Propozycję omawiano na dzisiejszym porannym posiedzeniu rady ministrów.
- 23manifestonounneutral
program wyborczy
Opublikowane przed wyborami zestawienie polityki i zamierzeń partii.
The pledge was a central part of their election manifesto.
Ta obietnica była kluczowym punktem ich programu wyborczego.
- 24pledgenounneutral
obietnica wyborcza, przyrzeczenie
Uroczysta publiczna obietnica, zwłaszcza złożona przez polityka lub partię.
They broke their pledge not to raise taxes.
Złamali obietnicę, że nie podniosą podatków.
- 25vetonounformaltechnical
weto
Konstytucyjne prawo do odrzucenia decyzji lub projektu ustawy.
The president used his veto to block the bill.
Prezydent użył weta, by zablokować ustawę.
- 26to ratifyverbformaltechnical
ratyfikować
Formalnie zatwierdzić traktat lub umowę, aby nabrały mocy urzędowej.
Parliament has yet to ratify the trade agreement.
Parlament musi jeszcze ratyfikować umowę handlową.
- 27to repealverbformaltechnical
uchylać/uchylić (ustawę)
Oficjalnie znieść lub unieważnić obowiązujące prawo.
Campaigners fought for years to repeal the ban.
Aktywiści przez lata walczyli o uchylenie zakazu.
- 28amendmentnounformaltechnical
poprawka (do ustawy)
Formalna zmiana lub uzupełnienie zgłoszone do ustawy albo konstytucji.
The opposition tabled an amendment to soften the bill.
Opozycja zgłosiła poprawkę łagodzącą ustawę.
- 29to enactverbformaltechnical
uchwalać/uchwalić
Nadać projektowi moc prawa w formalnym procesie ustawodawczym.
The legislation was finally enacted last spring.
Ustawę ostatecznie uchwalono zeszłej wiosny.
- 30censorshipnounneutral
cenzura
Tłumienie lub kontrolowanie wypowiedzi, prasy i innych form przekazu.
State censorship of the press intensified after the protests.
Po protestach nasiliła się państwowa cenzura prasy.
- 31dissidentnounformalneutral
dysydent
Osoba otwarcie przeciwstawiająca się władzy autorytarnej, często z narażeniem siebie.
The dissident was jailed for criticising the regime.
Dysydent trafił do więzienia za krytykę reżimu.
- 32oppressionnounformalneutral
ucisk, opresja
Długotrwałe okrutne lub niesprawiedliwe traktowanie ludzi przez sprawujących władzę.
The movement was born out of decades of oppression.
Ruch narodził się z dziesięcioleci ucisku.
- 33tyrannynounformalliterary
tyrania
Okrutne i opresyjne rządy albo władza sprawowana przez samowładcę.
The revolution was a revolt against centuries of tyranny.
Rewolucja była buntem przeciwko wiekom tyranii.
- 34authoritarianadjectiveneutral
autorytarny
Wymuszający ścisłe posłuszeństwo wobec władzy kosztem wolności jednostki.
The country slid steadily towards authoritarian rule.
Kraj systematycznie osuwał się w stronę rządów autorytarnych.
- 35totalitarianadjectiveformal
totalitarny
Dotyczący systemu, który domaga się całkowitej kontroli państwa nad życiem publicznym i prywatnym.
The novel depicts a bleak totalitarian state.
Powieść przedstawia ponure państwo totalitarne.
- 36coupnounneutral
zamach stanu, pucz
Nagłe, często brutalne i bezprawne przejęcie władzy od rządu.
The president was ousted in a military coup.
Prezydenta obalono w wojskowym zamachu stanu.
- 37uprisingnounneutral
powstanie, zryw
Masowy bunt przeciwko władzy lub rządowi.
The uprising began with peaceful demonstrations.
Powstanie zaczęło się od pokojowych demonstracji.
- 38revolutionnounneutral
rewolucja
Zasadnicze, często siłowe obalenie rządu albo porządku społecznego.
The revolution swept away the old monarchy.
Rewolucja zmiotła dawną monarchię.
- 39radicaladjectiveneutral
radykalny
Opowiadający się za gruntowną lub skrajną zmianą polityczną i społeczną.
They are calling for radical reform of the whole system.
Domagają się radykalnej reformy całego systemu.
- 40moderatenounneutral
polityk umiarkowany
Osoba o wyważonych, nieskrajnych poglądach politycznych.
The party's moderates were uneasy about the new direction.
Umiarkowani politycy tej partii z niepokojem patrzyli na nowy kurs.
- 41centristadjectiveneutral
centrowy
Mający umiarkowane poglądy polityczne, unikający skrajności lewicy i prawicy.
She ran on a broadly centrist platform.
Startowała z programem zasadniczo centrowym.
- 42austeritynounneutral
polityka zaciskania pasa
Polityka rządu polegająca na ostrych cięciach wydatków publicznych w celu zmniejszenia długu.
A decade of austerity left public services stretched thin.
Dekada zaciskania pasa nadwyrężyła usługi publiczne.
- 43subsidynounneutral
dotacja, subwencja
Pieniądze wypłacane przez państwo, by wesprzeć jakąś branżę albo utrzymać niskie ceny.
Farmers rely heavily on government subsidies.
Rolnicy są mocno uzależnieni od rządowych dotacji.
- 44inequalitynounneutral
nierówności społeczne
Nierówny podział bogactwa, dochodów lub szans w społeczeństwie.
The gap between rich and poor highlights deepening inequality.
Przepaść między bogatymi a biednymi uwidacznia pogłębiające się nierówności.
- 45social mobilityexpressionformalneutral
mobilność społeczna
Możliwość przechodzenia ludzi między klasami społecznymi i ekonomicznymi.
Education is often seen as the key to social mobility.
Edukację często postrzega się jako klucz do mobilności społecznej.
- 46the establishmentexpressionneutral
establishment, elita władzy
Wpływowe, mocno zakorzenione instytucje i osoby dzierżące władzę w społeczeństwie.
He styled himself as an outsider taking on the establishment.
Kreował się na outsidera, który rzuca wyzwanie establishmentowi.
- 47the status quoexpressionformalneutral
status quo, obecny stan rzeczy
Istniejący stan rzeczy, zwłaszcza w odniesieniu do struktur politycznych i społecznych.
Powerful interests are determined to preserve the status quo.
Wpływowe grupy interesu są zdeterminowane, by zachować status quo.
- 48asylum seekerexpressionneutral
osoba ubiegająca się o azyl
Osoba, która złożyła wniosek o ochronę w innym kraju i czeka na decyzję.
Asylum seekers are often housed in temporary accommodation.
Osoby ubiegające się o azyl często mieszkają w tymczasowych ośrodkach.
- 49partisanadjectiveoften pejorative
stronniczy, partyjny
Silnie i często bezkrytycznie lojalny wobec jednej partii lub frakcji; tendencyjny.
The debate quickly descended into partisan point-scoring.
Debata szybko zeszła do stronniczego zbijania punktów.
- 50populismnounneutraloften pejorative
populizm
Sposób uprawiania polityki odwołujący się do zwykłych ludzi przeciwko utrwalonym elitom.
The rise of populism has reshaped European politics.
Wzrost populizmu przeobraził politykę europejską.
- 51backbenchernounneutral; British/Commonwealth parliamentary English
szeregowy poseł
Poseł, który nie pełni funkcji ministerialnej ani innego wysokiego stanowiska. Uwaga: to termin brytyjskiego i wspólnotowego parlamentaryzmu, bez bezpośredniego odpowiednika w systemach prezydenckich.
A group of backbenchers threatened to rebel against the leadership.
Grupa szeregowych posłów zagroziła buntem przeciwko kierownictwu.
- 52whipnountechnicalneutral; primarily British/Commonwealth parliamentary usage
rzecznik dyscypliny partyjnej
Działacz partyjny odpowiedzialny za pilnowanie dyscypliny i zapewnienie głosów wśród posłów; także pisemne polecenie, jak mają głosować. Głównie w parlamentaryzmie brytyjskim i wspólnotowym.
The whip warned rebels that there would be consequences.
Rzecznik dyscypliny partyjnej ostrzegł buntowników, że będą konsekwencje.
- 53lobbyistnounneutral
lobbysta
Osoba opłacana za wpływanie na polityków w imieniu grupy interesu lub firmy.
Industry lobbyists fiercely opposed the new regulations.
Lobbyści branżowi zaciekle sprzeciwiali się nowym przepisom.
- 54to lobbyverbneutral
lobbować
Starać się wpłynąć na ustawodawców lub urzędników na rzecz określonej sprawy.
Campaigners lobbied the government to tighten the law.
Aktywiści lobbowali w rządzie za zaostrzeniem prawa.
- 55grassrootsadjective/nounneutral
oddolny; struktury oddolne
Dotyczący zwykłych ludzi na poziomie lokalnym, a nie kierownictwa; także sami ci ludzie.
The campaign built a powerful grassroots movement.
Kampania zbudowała potężny ruch oddolny.
- 56punditnounneutralsometimes ironic
komentator polityczny
Komentator wypowiadający się o polityce, zwykle w mediach.
Political pundits had completely failed to predict the result.
Komentatorzy polityczni zupełnie nie przewidzieli wyniku.
- 57spinnouninformaloften pejorative
spin, naginanie faktów
Korzystne przedstawienie informacji, mające kształtować opinię publiczną.
The government put a positive spin on the grim figures.
Rząd przedstawił ponure dane w korzystnym świetle.
- 58rhetoricnounformal; often pejorative in political contexts
retoryka
Język perswazyjny lub efektowny, często z sugestią, że brakuje mu treści.
His speech was full of fiery rhetoric but few concrete plans.
Jego przemówienie było pełne płomiennej retoryki, ale ubogie w konkretne plany.
- 59statesmannounformal
mąż stanu
Szanowany, doświadczony przywódca polityczny, ceniony za mądrość i uczciwość. Uwaga: żeński odpowiednik to „stateswoman”, używa się też neutralnego „statesperson”.
In his later years he was widely regarded as an elder statesman.
W późniejszych latach powszechnie uważano go za starego męża stanu.
- 60nationalismnounneutralsometimes pejorative
nacjonalizm
Silne utożsamianie się z własnym narodem, często ponad interesy innych narodów.
A wave of nationalism swept across the region.
Przez region przetoczyła się fala nacjonalizmu.
- 61to impeachverbformaltechnical
postawić w stan oskarżenia (urzędnika)
Formalnie postawić funkcjonariuszowi publicznemu zarzut poważnego naruszenia obowiązków, wszczynając procedurę, która może zakończyć się usunięciem z urzędu.
Congress voted to impeach the president.
Kongres zagłosował za postawieniem prezydenta w stan oskarżenia.
- 62propagandanounpejorative
propaganda
Tendencyjne informacje rozpowszechniane dla promowania sprawy lub poglądu politycznego.
State television pumps out propaganda day and night.
Telewizja państwowa dzień i noc wylewa propagandę.
- 63militantadjective/nounneutral
bojowy, wojujący; bojownik
Agresywnie zaangażowany w sprawę polityczną lub społeczną; także osoba stosująca takie, często brutalne, metody.
The strike was led by the union's most militant members.
Strajkiem kierowali najbardziej bojowi członkowie związku.
- 64extremismnounneutral
ekstremizm
Wyznawanie lub głoszenie skrajnych poglądów politycznych albo religijnych, wraz z gotowością do sięgania po radykalne metody.
The government launched a programme to counter extremism.
Rząd uruchomił program przeciwdziałania ekstremizmowi.
- 65privatisationnounneutral
prywatyzacja (pisownia brytyjska)
Przekazanie państwowego przedsiębiorstwa lub usługi w ręce prywatne.
The privatisation of the railways remains deeply controversial.
Prywatyzacja kolei wciąż budzi głębokie kontrowersje.
- 66marginalisedadjectiveformalneutral
zmarginalizowany (pisownia brytyjska)
Zepchnięty na margines społeczeństwa i pozbawiony władzy oraz wpływu.
The policy fails the most marginalised communities.
Ta polityka zawodzi najbardziej zmarginalizowane społeczności.
- 67polarisationnounformalneutral
polaryzacja (pisownia brytyjska)
Podział opinii na dwa ostro przeciwstawne bieguny polityczne.
Social media has accelerated political polarisation.
Media społecznościowe przyspieszyły polaryzację polityczną.
- 68xenophobianounformalpejorative
ksenofobia
Silna niechęć lub lęk wobec ludzi z innych krajów.
The campaign was accused of stirring up xenophobia.
Kampanię oskarżono o podsycanie ksenofobii.
- 69privatizationnounneutralAmerican English
prywatyzacja (pisownia amerykańska)
Amerykańska pisownia słowa oznaczającego wyprzedaż majątku państwowego prywatnym właścicielom.
The privatization of the railways remains deeply controversial among voters.
Prywatyzacja kolei wciąż budzi wśród wyborców głębokie kontrowersje.
- 70marginalizedadjectiveneutralAmerican English
zmarginalizowany (pisownia amerykańska)
Amerykańska pisownia słowa oznaczającego kogoś wykluczonego z władzy i z głównego nurtu społeczeństwa.
The new policy is meant to give marginalized communities a stronger political voice.
Nowa polityka ma dać zmarginalizowanym społecznościom mocniejszy głos polityczny.
- 71polarizationnounneutralAmerican English
polaryzacja (pisownia amerykańska)
Amerykańska pisownia słowa oznaczającego rozejście się opinii na dwa przeciwstawne obozy.
Political polarization has made bipartisan compromise increasingly rare.
Polaryzacja polityczna sprawiła, że ponadpartyjny kompromis jest coraz rzadszy.
Ucz się wszędzie, nawet offline
Pobierz talie na telefon i ćwicz bez internetu. Idealne w drodze do pracy, w samolocie i wszędzie tam, gdzie zasięg bywa słaby.
Nagłówki, debaty i zażarte spory napędza słownictwo polityczne, a ten zestaw wręcza Ci terminy o odpowiednim ciężarze. Poznasz język władzy, wyborów i instytucji oraz pojęcia – demokracja, prawa, polityka publiczna – które ramują debatę o sprawach ogółu. Sięga w rejony zaawansowane, więc prześledzisz poważne relacje i obronisz jasne, przemyślane stanowisko.
Inne poziomy tematu Polityka i społeczeństwo
Więcej słownictwa po angielsku na poziomie C1
Podróże i transport
69 słówEmocje i uczucia
71 słówZdrowie i medycyna
67 słówPraca i kariera
70 słówSzkoła i edukacja
64 słowaTechnologia i internet
70 słówMedia i rozrywka
70 słówRelacje i życie towarzyskie
87 słówŚrodowisko i ekologia
80 słówPieniądze i finanse
54 słowaNauka i badania
64 słowaBiznes i ekonomia
71 słówSztuka i kultura
67 słówPrawo i sądownictwo
71 słówPojęcia abstrakcyjne
66 słówIdiomy i zwroty
85 słówJęzyk formalny i pisany
65 słów