c1Pakiet słownictwa

Pojęcia abstrakcyjne

Idee, wartości i słownictwo potrzebne, by o nich mówić.

66 słów
Słownictwo po angielsku

Dodaj do mojej biblioteki

Zarejestruj się za darmo, aby zapisać ten zestaw i śledzić postępy

66 słów

Definicje w języku: Polski
  • 1
    integritynounneutral

    prawość

    Używane do opisania moralnej prawości i wierności zasadom etycznym, często w kontekstach zawodowych lub osobistych.

    Her integrity was never in question – she always did what was right, even when no one was watching.

    Nigdy nie wątpiono w jej moralną uczciwość – postępowała etycznie nawet wtedy, gdy nikt jej nie obserwował.

  • 2
    autonomynounformal

    autonomia

    Używane w rozmowach o niezależności i samostanowieniu, często w kontekstach akademickich, zawodowych lub medycznych.

    Universities traditionally value their autonomy from government interference.

    Uniwersytety tradycyjnie cenią swoją niezależność od kontroli rządowej.

  • 3
    moralitynounneutral

    moralność

    Używane w dyskusjach filozoficznych, etycznych i społecznych do omawiania zasad dobrego i złego postępowania.

    The morality of using animals for scientific testing has been debated for decades.

    O tym, czy wykorzystywanie zwierząt w doświadczeniach naukowych jest dobre czy złe, spierano się przez dziesięciolecia.

  • 4
    ethicsnounneutral

    etyka

    Używane w odniesieniu do zasad moralnych rządzących postępowaniem albo do działu filozofii zajmującego się kwestiami moralnymi.

    The ethics of artificial intelligence is an increasingly important area of research.

    Zasady moralne dotyczące sztucznej inteligencji to coraz szerszy obszar badań.

  • 5
    virtuenounformal

    cnota

    Używane do opisania cechy uznawanej za moralnie dobrą lub pożądaną albo zachowania świadczącego o wysokich standardach moralnych.

    Patience is often considered a virtue, but it can also be a weakness in fast-paced environments.

    Cierpliwość bywa uznawana za cnotę, ale w szybko zmieniających się sytuacjach potrafi być wadą.

  • 6
    consciencenounneutral

    sumienie

    Używane w odniesieniu do wewnętrznego poczucia dobra i zła, które kieruje postępowaniem i decyzjami.

    She couldn't ignore her conscience and eventually reported the fraud to the authorities.

    Sumienie nie pozwoliło jej milczeć, więc zgłosiła oszustwo.

  • 7
    paradoxnounneutral

    paradoks

    Używane do opisania pozornie sprzecznego stwierdzenia lub sytuacji, które mogą odsłaniać głębszą prawdę.

    It's a paradox that we have more ways to communicate than ever, yet people feel lonelier.

    To paradoks, że mimo coraz większej liczby sposobów komunikacji ludzie czują się bardziej osamotnieni.

  • 8
    ambiguitynounneutral

    wieloznaczność

    Używane do opisania niejasności lub możliwości wielu interpretacji w języku, sytuacjach albo przepisach.

    The ambiguity of the contract clause led to a lengthy legal dispute.

    Niejasne sformułowanie tego punktu umowy wywołało długi spór prawny.

  • 9
    nuancenounneutral

    niuans

    Używane do opisania subtelnych różnic lub odcieni znaczenia, często w rozważaniach intelektualnych i analitycznych.

    The nuances of this debate are often lost in the media's simplified reporting.

    Subtelne niuanse tej debaty są często pomijane w uproszczonych relacjach medialnych.

  • 10
    premisenounformal

    przesłanka

    Używane w rozumowaniu i argumentacji w odniesieniu do zdania przyjętego za prawdziwe, które stanowi podstawę wniosku.

    The entire argument rests on the premise that people always act in their own self-interest.

    Cała argumentacja opiera się na przesłance, że ludzie zawsze robią to, co im się opłaca.

  • 11
    rationalenounformal

    uzasadnienie

    Używane do wyjaśnienia logicznych powodów lub uzasadnienia decyzji albo sposobu działania.

    Could you explain the rationale behind restructuring the entire department?

    Czy mógłby Pan wyjaśnić uzasadnienie reorganizacji całego działu?

  • 12
    skepticismnounneutral

    sceptycyzm (pisownia amerykańska)

    Używane do opisania postawy wątpienia i kwestionowania wobec twierdzeń, wierzeń lub przyjętych poglądów.

    His claims were met with skepticism by the scientific community.

    Środowisko naukowe przyjęło jego twierdzenia z powątpiewaniem.

  • 13
    consensusnounneutral

    konsensus

    Używane do opisania ogólnej zgody w grupie, często w kontekstach akademickich, zawodowych lub decyzyjnych.

    After hours of discussion, the committee finally reached a consensus on the budget.

    Po długich rozmowach komisja wreszcie osiągnęła porozumienie w sprawie budżetu.

  • 14
    rhetoricnounneutral

    retoryka

    Używane do opisania sztuki przekonującego mówienia i pisania albo języka, który ma raczej przekonywać niż informować.

    Behind the rhetoric, there was very little substance to his proposal.

    Poza przekonująco brzmiącymi słowami jego propozycja miała niewiele realnej treści.

  • 15
    validitynounformal

    zasadność

    Używane do opisania logicznej lub faktycznej poprawności, często w kontekstach akademickich, naukowych i prawnych.

    Researchers questioned the validity of the study's findings due to the small sample size.

    Badacze wątpili w zasadność wyników badania ze względu na niewielką liczbę uczestników.

  • 16
    credibilitynounneutral

    wiarygodność

    Używane do opisania cechy bycia obdarzanym zaufaniem, często w odniesieniu do osób, instytucji lub źródeł informacji.

    The scandal seriously damaged the organization's credibility with the public.

    Skandal znacząco osłabił zaufanie opinii publicznej do tej organizacji.

  • 17
    accountabilitynounneutral

    odpowiedzialność

    Używane do opisania obowiązku przyjęcia odpowiedzialności za własne działania, zwłaszcza w kontekstach zawodowych i instytucjonalnych.

    There needs to be greater accountability for how public funds are spent.

    Musi być większa odpowiedzialność za sposób wydawania pieniędzy podatników.

  • 18
    perseverancenounneutral

    wytrwałość

    Używane do opisania wytrwałego robienia czegoś mimo trudności lub opóźnień w osiąganiu sukcesu.

    Her success was largely the result of perseverance rather than natural talent.

    Jej sukces wynikał przede wszystkim z wytrwałego wysiłku, a nie z wrodzonych zdolności.

  • 19
    diligencenounformal

    staranność

    Używane do opisania starannej i wytrwałej pracy lub wysiłku, często w kontekstach zawodowych i akademickich.

    The auditor carried out her duties with admirable diligence.

    Audytorka wykonała swoją pracę z imponującą skrupulatnością i starannością.

  • 20
    humilitynounneutral

    pokora

    Używane do opisania skromnego zdania o własnej ważności, cenionego jako cecha osobista lub intelektualna.

    Despite his achievements, he always spoke with genuine humility.

    Mimo swoich osiągnięć zawsze mówił z prawdziwą skromnością.

  • 21
    foresightnounneutral

    dalekowzroczność

    Używane do opisania umiejętności przewidywania i planowania przyszłych zdarzeń lub potrzeb.

    They had the foresight to invest in renewable energy before it became mainstream.

    Wykazali się dalekowzrocznością, inwestując w energię odnawialną, zanim stała się powszechnie popularna.

  • 22
    hindsightnounneutral

    wiedza po fakcie

    Używane do opisania zrozumienia sytuacji lub wydarzenia dopiero po tym, jak już nastąpiło.

    In hindsight, we should have anticipated the risks before launching the product.

    Z perspektywy czasu powinniśmy byli przewidzieć te zagrożenia przed wprowadzeniem produktu na rynek.

  • 23
    paradigmnounformal

    paradygmat

    Używane do opisania modelu, wzorca lub zestawu idei kształtujących sposób rozumienia czegoś, zwłaszcza w kontekstach akademickich i zawodowych.

    The discovery fundamentally shifted the scientific paradigm in that field.

    Odkrycie całkowicie zmieniło dominujący paradygmat naukowy w tej dziedzinie.

  • 24
    analogynounneutral

    analogia

    Używane do wyjaśniania czegoś przez porównanie z czymś podobnym, często w kontekstach edukacyjnych, perswazyjnych i objaśniających.

    He drew an analogy between the human brain and a computer to explain neural processing.

    Porównał ludzki mózg do komputera, żeby wyjaśnić, jak działa przetwarzanie w sieciach neuronowych.

  • 25
    contingencynounformal

    nieprzewidziana okoliczność

    Używane do opisania możliwego przyszłego zdarzenia lub okoliczności, często w kontekście planowania i zarządzania ryzykiem.

    We need to have a contingency plan in case the main supplier fails to deliver.

    Potrzebujemy planu awaryjnego na wypadek, gdyby główny dostawca nie dostarczył towaru.

  • 26
    precedentnounformal

    precedens

    Używane do opisania wcześniejszego zdarzenia lub działania, które służy za wzór albo wskazówkę w przyszłych sytuacjach, zwłaszcza w kontekstach prawnych.

    This ruling sets a dangerous precedent for future cases involving privacy rights.

    To orzeczenie sądu tworzy ryzykowny precedens dla przyszłych spraw dotyczących prawa do prywatności.

  • 27
    dispositionnounformal

    usposobienie

    Używane do opisania wrodzonych cech umysłu i charakteru albo naturalnej skłonności do określonego zachowania.

    She has a naturally cheerful disposition that puts everyone at ease.

    Ma z natury pogodne usposobienie, dzięki któremu każdy czuje się przy niej swobodnie.

  • 28
    prerogativenounformal

    prerogatywa

    Używane do opisania wyłącznego prawa lub przywileju przysługującego określonej osobie albo grupie.

    It's the manager's prerogative to decide how the team is structured.

    To wyłączna prerogatywa kierownika, by decydować o organizacji zespołu.

  • 29
    discretionnounformal

    swoboda decyzji

    Używane do opisania swobody samodzielnego podejmowania decyzji albo rozwagi i wyczucia w tym, co się mówi i robi.

    The funding is allocated at the director's discretion.

    To dyrektor decyduje o sposobie podziału środków.

  • 30
    criterionnounformal

    kryterium

    Używane w odniesieniu do standardu lub zasady, według której coś się ocenia albo rozstrzyga; w angielskim liczba mnoga brzmi „criteria”.

    What criteria are you using to evaluate the candidates?

    Jakie kryteria stosuje Pan przy ocenie kandydatów?

  • 31
    hypothesisnounformal

    hipoteza

    Używane w kontekstach naukowych i akademickich do opisania proponowanego wyjaśnienia, które można sprawdzić w badaniach.

    The researchers developed a hypothesis that could be tested through controlled experiments.

    Badacze sformułowali hipotezę, którą można było zweryfikować w kontrolowanych testach.

  • 32
    objectivitynounformal

    obiektywizm

    Używane do opisania osądu opartego na obserwowalnych faktach, a nie na osobistych uczuciach, uprzedzeniach czy opiniach.

    Complete objectivity is impossible, but we should strive for it in research.

    Pełny obiektywizm jest nieosiągalny, ale w badaniach powinniśmy do niego dążyć.

  • 33
    pragmatismnounneutral

    pragmatyzm

    Używane do opisania praktycznego, nastawionego na wyniki podejścia do problemów, w przeciwieństwie do idealistycznego lub teoretycznego.

    His pragmatism made him effective at finding workable solutions to complex problems.

    Pragmatyzm pomógł mu znaleźć wykonalne rozwiązania skomplikowanych problemów.

  • 34
    idealismnounneutral

    idealizm

    Używane do opisania dążenia do wzniosłych zasad i standardów, czasem uznawanego za nierealistyczne.

    Youthful idealism often gives way to pragmatism as people gain more experience.

    Idealizm młodych ludzi wraz z doświadczeniem często ustępuje miejsca podejściu praktycznemu.

  • 35
    fallacynounformal

    błąd logiczny

    Używane do opisania błędnego przekonania lub wady rozumowania, zwłaszcza w logice i argumentacji.

    It's a common fallacy to assume that correlation implies causation.

    To rozpowszechniony błąd logiczny – sądzić, że skoro dwie rzeczy zachodzą razem, jedna wywołuje drugą.

  • 36
    conjecturenounformal

    domysł

    Używane do opisania opinii lub wniosku sformułowanego bez wystarczających dowodów; przypuszczenia opartego na niepełnej wiedzy.

    At this point, any explanation is pure conjecture – we simply don't have enough data.

    W tej chwili każde wyjaśnienie to tylko domysł – nie mamy wystarczających informacji.

  • 37
    propensitynounformal

    skłonność

    Używane do opisania naturalnej skłonności do zachowywania się w określony sposób.

    He has a propensity for taking risks that don't always pay off.

    Ma naturalną skłonność do ryzyka, które nie zawsze kończy się powodzeniem.

  • 38
    ramificationnounformal

    następstwa

    Używane do opisania złożonych lub niepożądanych konsekwencji działania albo zdarzenia, zwykle w liczbie mnogiej.

    The ramifications of this decision will be felt for years to come.

    Dalekosiężne następstwa tej decyzji będą odczuwalne przez wiele lat.

  • 39
    connotationnounneutral

    konotacja

    Używane do opisania znaczenia sugerowanego lub kojarzonego ze słowem, wykraczającego poza jego dosłowną definicję.

    The word 'home' has warm connotations that 'house' doesn't quite capture.

    Angielskie słowo „home” niesie skojarzenia ciepła i przytulności, których „house” w pełni nie oddaje.

  • 40
    dichotomynounformal

    dychotomia

    Używane do opisania podziału lub przeciwstawienia dwóch rzeczy przedstawianych jako całkowicie odmienne albo przeciwstawne.

    The dichotomy between public image and private behavior is a recurring theme in literature.

    Dychotomia między publicznym wizerunkiem a prywatnym postępowaniem to częsty motyw literacki.

  • 41
    ethosnounformal

    etos

    Używane do opisania charakterystycznego ducha, postaw lub przewodnich przekonań wspólnoty, epoki albo ruchu.

    The company's ethos is built on innovation and social responsibility.

    Etos firmy opiera się na innowacyjności i odpowiedzialności społecznej.

  • 42
    meritnounneutral

    wartość, zaleta

    Używane do opisania tego, że coś zasługuje na uznanie, albo wewnętrznej wartości czegoś.

    Each proposal should be judged on its own merits, not on who submitted it.

    Każdą propozycję należy oceniać na podstawie jej własnej wartości, a nie tego, kto ją napisał.

  • 43
    legacynounneutral

    spuścizna

    Używane do opisania tego, co zostało przekazane z przeszłości, albo trwałego wpływu osoby, wydarzenia czy epoki.

    The legacy of colonialism continues to shape economic and social structures around the world.

    Spuścizna kolonializmu wciąż wpływa na systemy gospodarcze i społeczne na całym świecie.

  • 44
    inherentadjectiveformal

    nieodłączny

    Używane do opisania czegoś, co stanowi naturalną, trwałą lub istotną część czegoś innego.

    There are inherent risks in any investment, no matter how carefully planned.

    Każda inwestycja niesie nieodłączne ryzyko, niezależnie od tego, jak dobrze została zaplanowana.

  • 45
    arbitraryadjectiveneutral

    arbitralny

    Używane do opisania decyzji lub działań opartych na przypadkowym wyborze albo osobistym kaprysie, a nie na rozumie i logice.

    The deadline seemed completely arbitrary – there was no logical reason for choosing that date.

    Termin wydawał się całkowicie arbitralny – nie było żadnych racjonalnych powodów, by wybrać akurat tę datę.

  • 46
    implicitadjectiveformal

    dorozumiany

    Używane do opisania czegoś, co jest sugerowane lub rozumiane bez wypowiadania tego wprost.

    There was an implicit understanding between them that the information would remain confidential.

    Łączyła ich dorozumiana zgoda, że informacja pozostanie poufna.

  • 47
    explicitadjectiveneutral

    wyraźny

    Używane do opisania czegoś wyrażonego jasno i wprost, co nie pozostawia miejsca na wątpliwości ani nieporozumienia.

    The contract was explicit about what would happen in the event of a breach.

    Umowa wyraźnie określała, co się stanie w razie naruszenia jej warunków.

  • 48
    plausibleadjectiveneutral

    prawdopodobny

    Używane do opisania czegoś, co wydaje się rozsądne, prawdopodobne lub wiarygodne.

    That's a plausible explanation, but I'm not entirely convinced.

    To prawdopodobne wyjaśnienie, ale nie jestem do końca przekonany.

  • 49
    tangibleadjectiveneutral

    namacalny

    Używane do opisania czegoś konkretnego i rzeczywistego, co da się wyraźnie dostrzec, zmierzyć lub wykazać.

    We need tangible results, not just promises and good intentions.

    Potrzebujemy namacalnych, mierzalnych rezultatów, a nie tylko słów i szczytnych zamiarów.

  • 50
    viableadjectiveneutral

    wykonalny

    Używane do opisania czegoś, co może zadziałać z powodzeniem albo jest na tyle praktyczne, by się udać.

    Is this a commercially viable product, or just an interesting prototype?

    Czy ten produkt ma szansę na rynku, czy to tylko ciekawa wersja eksperymentalna?

  • 51
    contemplateverbneutral

    rozważać

    Używane do opisania długiego i głębokiego zastanawiania się nad czymś albo poważnego rozważania jakiegoś działania.

    She sat by the window, contemplating whether to accept the offer.

    Siedziała przy oknie, rozważając, czy przyjąć tę propozycję.

  • 52
    inferverbneutral

    wywnioskować

    Używane do opisania wyciągania wniosku na podstawie dowodów i rozumowania, a nie z wypowiedzi wprost.

    From the tone of her email, I inferred that she wasn't pleased with the proposal.

    Po tonie jej wiadomości wywnioskowałem, że jest niezadowolona z propozycji.

  • 53
    substantiateverbformal

    poprzeć dowodami

    Używane do opisania przedstawiania dowodów na poparcie lub wykazanie prawdziwości twierdzenia.

    Can you substantiate your claims with any concrete evidence?

    Czy może Pan poprzeć swoje twierdzenia jakimikolwiek solidnymi dowodami?

  • 54
    undermineverbneutral

    podkopywać

    Używane przenośnie do opisania stopniowego osłabiania lub niszczenia czegoś nienamacalnego, na przykład autorytetu, zaufania albo argumentacji.

    Constant criticism can undermine a child's self-confidence.

    Powtarzająca się negatywna ocena może stopniowo podkopać wiarę dziecka w siebie.

  • 55
    inferencenounformal

    wnioskowanie

    Używane w logice i codziennym rozumowaniu w odniesieniu do wniosku wyciągniętego na podstawie dowodów, a nie wypowiedzianego wprost.

    From the data, we can infer that early intervention leads to better outcomes.

    Na podstawie dowodów możemy wywnioskować, że wcześniejsze działanie przynosi lepsze rezultaty.

  • 56
    convictionnounneutral

    przekonanie

    Używane do opisania mocno ugruntowanego przekonania lub poglądu, w odróżnieniu od prawnego znaczenia „skazanie”.

    She spoke with such conviction that even her critics were momentarily persuaded.

    Mówiła z takim przekonaniem, że nawet ci, którzy się z nią nie zgadzali, na moment jej uwierzyli.

  • 57
    discoursenounformal

    dyskurs

    Używane do opisania sformalizowanej, rozbudowanej dyskusji lub komunikacji na dany temat, zwłaszcza w kontekstach akademickich i intelektualnych.

    The discourse around climate change has shifted dramatically in the last decade.

    Publiczny dyskurs o zmianach klimatu zmienił się znacząco w ciągu ostatnich dziesięciu lat.

  • 58
    resiliencenounneutral

    odporność na przeciwności

    Używane do opisania zdolności szybkiego podnoszenia się po niepowodzeniach, przeciwnościach lub trudnych warunkach.

    The community showed remarkable resilience in the aftermath of the disaster.

    Społeczność wykazała imponującą zdolność do odbudowy po katastrofie.

  • 59
    implicationnounneutral

    implikacja

    Używane do opisania prawdopodobnej konsekwencji albo czegoś sugerowanego bez wypowiadania tego wprost.

    The implications of this policy change could be far-reaching.

    Implikacje tej zmiany polityki mogą dotknąć wielu obszarów.

  • 60
    endeavornounformal

    przedsięwzięcie (pisownia amerykańska)

    Używane do opisania celowego, często ambitnego przedsięwzięcia lub zdeterminowanego wysiłku. W brytyjskiej odmianie angielskiego pisane „endeavour”.

    Scientific endeavor requires both creativity and rigorous methodology.

    Praca naukowa wymaga zarówno twórczego myślenia, jak i rygorystycznych metod.

  • 61
    notionnounneutral

    pojęcie

    Używane w odniesieniu do koncepcji, przekonania lub idei, czasem z sugestią, że jest ona niejasna, wątpliwa albo niedopracowana.

    The notion that hard work always leads to success is a comforting oversimplification.

    Pogląd, że wysiłek zawsze prowadzi do sukcesu, jest pokrzepiający, ale nazbyt uproszczony.

  • 62
    presumptionnounformal

    domniemanie

    Używane do opisania czegoś uznawanego za prawdziwe na podstawie prawdopodobieństwa albo założenia przyjętego bez dowodu.

    The presumption of innocence is a cornerstone of the legal system.

    Zasada domniemania niewinności do czasu udowodnienia winy jest fundamentem prawa.

  • 63
    abstractionnounformal

    abstrakcja

    Używane do opisania pojęcia istniejącego jako idea, a nie w postaci fizycznej, albo procesu rozpatrywania czegoś teoretycznie.

    Justice is an abstraction that different cultures define in very different ways.

    Sprawiedliwość to abstrakcja, którą różne kultury rozumieją całkiem odmiennie.

  • 64
    profoundadjectiveneutral

    głęboki

    Używane do opisania czegoś bardzo głębokiego, intensywnego lub dalekosiężnego w skutkach.

    The book had a profound impact on how I think about personal responsibility.

    Książka głęboko wpłynęła na to, jak postrzegam osobistą odpowiedzialność.

  • 65
    scepticismnounneutralBritish English

    sceptycyzm (pisownia brytyjska)

    Brytyjska pisownia słowa oznaczającego postawę wątpienia i kwestionowania wobec przyjętych poglądów lub twierdzeń.

    She approached the company's bold claims with a healthy dose of scepticism.

    Do śmiałych zapewnień firmy podeszła ze zdrową dawką sceptycyzmu.

  • 66
    endeavournounneutralBritish English

    przedsięwzięcie (pisownia brytyjska)

    Brytyjska pisownia słowa oznaczającego poważny i szczery wysiłek albo próbę osiągnięcia czegoś.

    Mastering a second language is a lifelong endeavour that demands patience.

    Opanowanie drugiego języka to przedsięwzięcie na całe życie, które wymaga cierpliwości.

Ucz się wszędzie, nawet offline

Pobierz talie na telefon i ćwicz bez internetu. Idealne w drodze do pracy, w samolocie i wszędzie tam, gdzie zasięg bywa słaby.

Najtrudniej wyrazić to, co najmniej namacalne – a ten zestaw daje Ci na to słowa. Poznasz intelektualne słownictwo filozofii i argumentacji – prawda, sprawiedliwość, wolność, cel – oraz język potrzebny, by rozumować na głos. Mierzy wysoko: uzbraja Cię, byś debatował o ideach, budował zniuansowany wywód i ubierał precyzyjną myśl w precyzyjne słowa.

Inne poziomy tematu Pojęcia abstrakcyjne

Więcej słownictwa po angielsku na poziomie C1