Education & Learning

school-leaving exam (Polish equivalent of A-levels/SAT)

Egzamin kończący szkołę średnią w Polsce, warunkujący przyjęcie na studia

university studies (higher education as a whole)

Nauka na uczelni wyższej; używane zwykle w liczbie mnogiej

lecture (university class format)

Forma zajęć akademickich, podczas której wykładowca prezentuje temat dużej grupie studentów

seminar (advanced discussion-based class, often thesis-related)

Zajęcia dyskusyjne na uczelni, zwłaszcza związane z pisaniem pracy dyplomowej

higher education institution (university, polytechnic, etc.)

Instytucja szkolnictwa wyższego – uniwersytet, politechnika itp.

faculty/department (organizational unit of a university)

Jednostka organizacyjna uczelni grupująca pokrewne kierunki

department/chair (specialized academic unit within a faculty)

Jednostka naukowa w ramach wydziału uczelni, specjalizująca się w konkretnej dziedzinie

field of study (chosen university major/programme)

Dyscyplina lub specjalność, którą student wybiera na uczelni

specialization (narrower focus within a field of study)

Węższa dziedzina w ramach kierunku studiów lub zawodu

academic high school (general secondary school preparing for matura)

Szkoła średnia ogólnokształcąca przygotowująca do matury i studiów

technical secondary school (vocational high school with matura)

Szkoła średnia o profilu zawodowym, kończąca się maturą i egzaminem zawodowym

primary school (8-year elementary education in Poland)

Pierwszy etap obowiązkowej edukacji w Polsce, trwający osiem lat

admission/recruitment (process of enrolling students)

Proces przyjmowania kandydatów na studia lub do szkoły

exam session/period (designated university examination period)

Okres na uczelni przeznaczony na zdawanie egzaminów końcowych z poszczególnych przedmiotów

credit/pass (form of passing a course, less formal than an exam)

Forma potwierdzenia ukończenia przedmiotu, zwykle na podstawie aktywności lub testu; nie jest egzaminem

mid-term test (in-semester assessment, smaller than a final exam)

Test sprawdzający wiedzę w trakcie semestru, mniejszy niż egzamin końcowy

resit exam (second-chance exam after failing the first attempt)

Dodatkowy termin egzaminu dla osób, które nie zdały za pierwszym razem

to pass an exam (to achieve a passing result)

Uzyskać wynik pozytywny na egzaminie

to fail (an exam – colloquial)

Nie zdać egzaminu lub zaliczenia; potoczne określenie porażki na egzaminie

grade/mark (academic evaluation score)

Stopień przyznawany uczniowi lub studentowi za osiągnięcia w nauce

grade point average (GPA equivalent)

Średnia arytmetyczna ze wszystkich ocen studenta; odpowiednik GPA

school certificate/report card (official document of academic completion)

Dokument potwierdzający ukończenie etapu edukacji lub uzyskane oceny

diploma/degree certificate (document confirming completion of higher education)

Dokument potwierdzający ukończenie studiów wyższych i uzyskanie tytułu

bachelor's degree (first-cycle 3-year degree in Poland)

Tytuł zawodowy uzyskiwany po ukończeniu studiów pierwszego stopnia (trzy lata)

master's degree (title obtained after second-cycle studies)

Tytuł zawodowy uzyskiwany po ukończeniu studiów drugiego stopnia

doctorate/PhD (academic degree obtained through doctoral research)

Stopień naukowy uzyskiwany po napisaniu i obronie rozprawy doktorskiej

thesis/dissertation (written work required for degree completion)

Praca pisemna wymagana do ukończenia studiów – licencjacka lub magisterska

thesis defense (oral examination and discussion of one's thesis)

Ustna prezentacja i dyskusja nad pracą dyplomową przed komisją egzaminacyjną

thesis supervisor/advisor (academic who guides a student's thesis)

Nauczyciel akademicki kierujący pracą dyplomową studenta

lecturer/instructor (person who teaches at a university)

Osoba prowadząca zajęcia dydaktyczne na uczelni wyższej

dean (head of a university faculty)

Osoba zarządzająca wydziałem uczelni wyższej

dean's office (faculty administrative office handling student affairs)

Biuro administracyjne wydziału uczelni, zajmujące się sprawami studenckimi

rector/chancellor (head of a university)

Najwyższy rangą kierownik uczelni wyższej

scholarship/stipend (financial aid for students)

Pomoc finansowa przyznawana studentom za wyniki w nauce lub z powodu trudnej sytuacji materialnej

academic year (university year divided into two semesters)

Okres trwania nauki na uczelni, podzielony na dwa semestry

semester (half of an academic year)

Połowa roku akademickiego, trwająca zwykle około piętnastu tygodni

office hours (time when a lecturer is available for individual consultations)

Godziny, w których wykładowca jest dostępny dla studentów indywidualnie

dean's leave (approved leave of absence from studies)

Przerwa w studiach przyznawana przez dziekana z ważnych powodów osobistych lub zdrowotnych

expulsion from student rolls (removal from the student register)

Usunięcie z rejestru studentów, zwykle z powodu niezdanych egzaminów lub niezapłacenia czesnego

PhD student/doctoral candidate

Osoba odbywająca studia doktoranckie lub realizująca przewód doktorski

academic degree (formal qualification: PhD or habilitated doctor)

Formalny poziom kwalifikacji naukowej: doktor lub doktor habilitowany

essay (short argumentative writing, common school assignment in Poland)

Krótka forma wypowiedzi pisemnej, popularna w szkole średniej, wymagająca argumentacji

term paper/coursework (written assignment required to pass a course)

Praca pisemna wymagana do uzyskania zaliczenia z danego przedmiotu

to cram/to memorize intensively (informal, usually before an exam)

Intensywnie uczyć się na pamięć, zwykle tuż przed egzaminem

to memorize by rote (informal, learning without understanding)

Uczyć się mechanicznie na pamięć, bez zrozumienia; nieco bardziej potoczne niż 'kuć'

cheat sheet/crib note (unauthorized notes used during a test)

Niedozwolona pomoc naukowa – kartka ze ściśle spisanymi informacjami, używana podczas testu

to skip school/to play truant (to be absent without permission)

Nie iść do szkoły bez usprawiedliwienia, opuszczać zajęcia bez pozwolenia

to review/revise material (to go over content again for exam preparation)

Ponowne przerabianie treści w celu utrwalenia wiedzy przed egzaminem

to deepen one's knowledge (to develop expertise in a subject)

Rozwijać i poszerzać swoje kompetencje w danej dziedzinie

curriculum/syllabus (set of educational content and objectives)

Zbiór treści i celów dydaktycznych określających, czego uczy się w szkole lub na uczelni

part-time/extramural studies (weekend study mode, usually paid)

Tryb studiów z zajęciami w weekendy, przeznaczony dla osób pracujących; zwykle odpłatny

postgraduate studies (additional studies after completing a degree)

Forma kształcenia po ukończeniu studiów wyższych, zwykle trwająca rok lub dwa semestry

student ID card (document confirming student status, entitling to discounts)

Dokument potwierdzający status studenta, uprawniający do zniżek

student record book (traditional booklet of grades, now mostly digital)

Tradycyjna książeczka z ocenami studenta; w wielu uczelniach zastąpiona systemem elektronicznym

oral exam (spoken examination before an examiner)

Forma egzaminu, podczas której student odpowiada na pytania ustnie przed egzaminatorem

written exam (examination answered in writing)

Forma egzaminu, podczas której student odpowiada na pytania na piśmie

resit/retake (second attempt at an exam after failing)

Ponowne podejście do egzaminu lub kolokwium po uzyskaniu oceny niedostatecznej

to repeat a year (to redo a school/university year due to failed exams)

Konieczność ponownego zaliczenia roku nauki z powodu niezdanych egzaminów

class register (school document for recording grades and attendance)

Dokument szkolny, w którym nauczyciele wpisują oceny i obecność uczniów

parent-teacher meeting (school meeting between parents and homeroom teacher)

Spotkanie rodziców z wychowawcą klasy w szkole

homeroom teacher (teacher responsible for a specific class group)

Nauczyciel odpowiedzialny za opiekę nad konkretną klasą w szkole

school counselor (specialist providing educational and psychological support)

Specjalista w szkole zajmujący się wsparciem wychowawczym i psychologicznym uczniów

private tutoring (paid extra lessons outside of school)

Prywatne lekcje dokupowane poza szkołą, zwykle indywidualne

eighth-grader exam (end-of-primary-school exam determining secondary school admission)

Egzamin na zakończenie szkoły podstawowej, decydujący o przyjęciu do szkoły średniej

school subject/course (discipline taught at school or university)

Dyscyplina naukowa nauczana w szkole lub na uczelni

elective course (optional subject chosen by the student)

Kurs do wyboru przez studenta, niebędący obowiązkowym elementem programu

advanced/extended level (advanced level of a subject in Polish high school)

Poziom rozszerzony przedmiotu w liceum, wymagany do matury rozszerzonej

core curriculum (official ministry document defining mandatory educational content)

Oficjalny dokument ministerialny określający obowiązkowy zakres treści nauczania

tuition fee (payment for studies, especially at private universities or part-time programmes)

Opłata za studia, pobierana zwłaszcza na uczelniach prywatnych i studiach zaocznych

academic/scientific work (research activity or academic publication)

Działalność badawcza prowadzona na uczelni lub artykuł/publikacja naukowa

review/evaluation (critical assessment of an academic paper or thesis by an expert)

Krytyczna ocena pracy naukowej, dyplomowej lub publikacji dokonana przez specjalistę

plagiarism (passing off someone else's work as one's own)

Przywłaszczenie cudzego tekstu lub pomysłu i przedstawienie go jako własnego

to absorb/assimilate knowledge (to internalize new information)

Wchłaniać, internalizować nowe informacje i umiejętności

extracurricular club/interest group (after-school activity for interested students)

Zajęcia dodatkowe w szkole dla uczniów zainteresowanych daną dziedziną

academic olympiad/subject competition (scholarly contest for high schoolers, winners get university admission advantages)

Konkurs naukowy dla uczniów szkół średnich, którego laureaci mają ułatwiony dostęp na studia

professional internship/placement (mandatory work experience as part of a study programme)

Obowiązkowy staż w ramach programu studiów, odbywany w instytucji lub firmie

graduate/alumnus (person who has completed education at a school or university)

Osoba, która ukończyła naukę w danej szkole lub na uczelni

lifelong learning/continuing education (ongoing professional development)

Ciągłe doskonalenie zawodowe i podnoszenie kwalifikacji przez całe życie

student government/student union (organization representing students' interests)

Organizacja reprezentująca interesy studentów na uczelni

Juwenalia (annual Polish student festival with concerts and celebrations, typically in May)

Coroczne święto studentów w Polsce, obchodzone w maju z koncertami i imprezami

practice classes/tutorials (small-group practical classes complementing lectures)

Zajęcia praktyczne na uczelni, uzupełniające wykłady; prowadzone w mniejszych grupach